Στις Βρυξέλλες πραγματοποιείται σήμερα μια συνεδρίαση του Eurogroup με ιδιαίτερη σημασία για την Ελλάδα, καθώς ο Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης αναλαμβάνει για πρώτη φορά τα καθήκοντα του προέδρου του σημαντικότερου οικονομικού οργάνου της Ευρωζώνης. Παράλληλα, οι πρόσφατες απειλές των ΗΠΑ για επιβολή νέων δασμών σε ευρωπαϊκές χώρες αναδιατάσσουν τις προτεραιότητες της ατζέντας.
Αυτή είναι η πρώτη φορά που το Eurogroup συνεδριάζει υπό την προεδρία Έλληνα υπουργού Οικονομικών, γεγονός που αποτελεί σημαντική αναγνώριση της οικονομικής σταθερότητας και αξιοπιστίας που έχει επιτύχει η χώρα μας τα τελευταία χρόνια. Στη βελγική πρωτεύουσα βρίσκεται επίσης ο Υφυπουργός Οικονομικών Θάνος Πετραλιάς, ο οποίος θα εκπροσωπεί εφεξής την Ελλάδα στις συνεδριάσεις του οργάνου.
Νέες προκλήσεις στον ορίζοντα
Ωστόσο, η πρώτη συνεδρίαση υπό την ελληνική προεδρία διεξάγεται σε ένα εξαιρετικά περίπλοκο περιβάλλον. Οι απειλές του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για επιβολή πρόσθετων δασμών 10% από την 1η Φεβρουαρίου σε εισαγωγές από οκτώ ευρωπαϊκές χώρες – μεταξύ των οποίων Δανία, Γερμανία, Γαλλία και Ολλανδία – έχουν προκαλέσει έντονες αντιδράσεις στις Βρυξέλλες.
Η κατάσταση επιδεινώνεται από την προειδοποίηση ότι το ποσοστό των δασμών θα αυξηθεί στο 25% από την 1η Ιουνίου, εάν δεν επιτευχθεί συμφωνία που να ικανοποιεί την αμερικανική πλευρά. Η Ουάσιγκτον συνδέει ρητά αυτά τα μέτρα με τη διαμάχη για τη Γροιλανδία, δημιουργώντας έναν επικίνδυνο συνδυασμό εμπορικής και γεωπολιτικής πίεσης.
Η ευρωπαϊκή απάντηση ήταν άμεση και κατηγορηματική. Η πρόεδρος της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα έθεσαν ως αδιαπραγμάτευτες αρχές την εδαφική ακεραιότητα και την κυριαρχία, εκφράζοντας πλήρη αλληλεγγύη προς τη Δανία. Προειδοποίησαν μάλιστα ότι οι δασμοί υπονομεύουν τις διατλαντικές σχέσεις και εγκυμονούν κίνδυνο “επικίνδυνης καθοδικής σπείρας”.
Η επίσημη ατζέντα παραμένει σημαντική
Παρά τις νέες εξελίξεις, η επίσημη ατζέντα του Eurogroup περιλαμβάνει σημαντικά θέματα που αφορούν το μέλλον της Ευρωζώνης. Κεντρικό σημείο αποτελεί η επιλογή νέου Αντιπροέδρου της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, καθώς η θητεία του σημερινού αντιπροέδρου Λουίς ντε Γκίντος λήγει στα τέλη Μαΐου.
Έξι υποψήφιοι διεκδικούν τη θέση: ο Μάριο Σεντένο από την Πορτογαλία, ο Μάρτινς Κάζακς από τη Λετονία, ο Μάντις Μούλερ από την Εσθονία, ο Όλι Ρεν από τη Φινλανδία, ο Ριμάντας Σάντζιους από τη Λιθουανία και ο Μπόρις Βούιτσιτς από την Κροατία. Η απόφαση αυτή θα έχει σημαντικό αντίκτυπο στη νομισματική πολιτική της Ευρωζώνης για τα επόμενα χρόνια.
Επίσης, οι υπουργοί θα χαιρετίσουν την ένταξη της Βουλγαρίας στη ζώνη του ευρώ, με τη χώρα να συμμετέχει για πρώτη φορά επίσημα σε συνεδρίαση του Eurogroup. Θα παρουσιαστεί η εικόνα από τις πρώτες εβδομάδες κυκλοφορίας του νέου νομίσματος και τη μετάβαση στις συναλλαγές.
Ευρύτερες προκλήσεις στο ECOFIN
Την Τρίτη, στη συνεδρίαση του ECOFIN, θα συζητηθούν εκτενώς χρηματοοικονομικά και φορολογικά θέματα υπό την Κυπριακή Προεδρία. Στο επίκεντρο βρίσκονται η προώθηση της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων, της Ένωσης Κεφαλαιαγορών και της Τραπεζικής Ένωσης της ΕΕ.
Ιδιαίτερη έμφαση θα δοθεί στον εκσυγχρονισμό της Τελωνειακής Ένωσης και στην επιτυχή ολοκλήρωση του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Παράλληλα, οι υπουργοί θα συζητήσουν τον οικονομικό και χρηματοπιστωτικό αντίκτυπο της ρωσικής επίθεσης κατά της Ουκρανίας, με το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο να έχει ήδη συμφωνήσει στη χορήγηση δανείου 90 δισεκατομμυρίων ευρώ στην Ουκρανία για την περίοδο 2026-2027.
Η πρώτη προεδρία του Κυριάκου Πιερρακάκη στο Eurogroup ξεκινά λοιπόν με σημαντικές προκλήσεις, αλλά και με την ευκαιρία να καταδείξει τη διπλωματική ικανότητα και οικονομική εμπειρία που απαιτούνται για την αντιμετώπιση των σύγχρονων προκλήσεων της Ευρωζώνης.
