Η ελληνική φορολογική διοίκηση βρίσκεται στα πρόθυρα μιας ψηφιακής επανάστασης που θα μεταμορφώσει ριζικά τον τρόπο συλλογής εσόδων και ελέγχου της φοροδιαφυγής. Με έξι εμβληματικές παρεμβάσεις που θα ολοκληρωθούν μέχρι το τέλος του 2026, η κυβέρνηση στοχεύει στη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου ψηφιακού οικοσυστήματος που θα παρακολουθεί τις οικονομικές συναλλαγές σε σχεδόν πραγματικό χρόνο.
Οι μεταρρυθμίσεις που προβλέπονται στο Ενοποιημένο Σχέδιο Κυβερνητικής Πολιτικής αποτελούν τη συνέχεια μιας στρατηγικής που έχει ήδη αποδώσει σημαντικά αποτελέσματα. Το κενό ΦΠΑ έχει μειωθεί δραματικά από 29% το 2017 σε λιγότερο από 9% το 2025, ενώ η διασύνδεση των ταμειακών μηχανών με τα POS έχει αποφέρει έσοδα ύψους 8,3 δισεκατομμυρίων ευρώ κατά την περίοδο 2024-2025.
Τεχνητή νοημοσύνη και προγνωστικά μοντέλα
Το κεντρικό στοιχείο του νέου ψηφιακού μετασχηματισμού είναι η υιοθέτηση ενός ολοκληρωμένου συστήματος Business Intelligence με ενσωμάτωση Τεχνητής Νοημοσύνης. Αυτό το σύστημα θα επιτρέπει στην ΑΑΔΕ να αναλύει τεράστιους όγκους δεδομένων, να εντοπίζει ύποπτα μοτίβα συμπεριφοράς και να προβλέπει πιθανές περιπτώσεις φοροδιαφυγής πριν αυτές συμβούν.
Η τεχνητή νοημοσύνη θα αξιοποιηθεί για τη δημιουργία προγνωστικών μοντέλων κινδύνου που θα επιτρέπουν στους ελεγκτές να στοχεύουν πιο αποτελεσματικά τις παρεμβάσεις τους. Αντί για τυχαίους ελέγχους, η διοίκηση θα μπορεί να εστιάζει σε συγκεκριμένες επιχειρήσεις ή συναλλαγές που παρουσιάζουν υψηλό κίνδυνο φοροδιαφυγής.
Παράλληλα, θα δημιουργηθεί ένας “ψηφιακός βοηθός” που θα αναβαθμίσει τις υπηρεσίες του Κέντρου Εξυπηρέτησης Φορολογουμένων, παρέχοντας άμεσες και ακριβείς απαντήσεις στα ερωτήματα των πολιτών και των επιχειρήσεων.
Παρακολούθηση σε πραγματικό χρόνο
Μία από τις πιο σημαντικές αλλαγές αφορά την αντικατάσταση του υφιστάμενου συστήματος e-send με ένα νέο, πολύ πιο προηγμένο σύστημα. Ενώ σήμερα η αποστολή των δεδομένων από τις ταμειακές μηχανές γίνεται με χρονική καθυστέρηση, το νέο σύστημα θα επιτρέπει την παρακολούθηση των συναλλαγών σε σχεδόν πραγματικό χρόνο.
Αυτό σημαίνει ότι κάθε απόδειξη που εκδίδεται από μια ταμειακή μηχανή θα διαβιβάζεται αυτόματα και άμεσα στην πλατφόρμα myDATA, δημιουργώντας ένα ψηφιακό περιβάλλον υψηλής αξιοπιστίας χωρίς περιθώρια παραποίησης των στοιχείων.
Επιπλέον, από το δεύτερο τρίμηνο του 2026 θα τεθεί σε λειτουργία ένα σύστημα παρακολούθησης επαγγελματικών οχημάτων και εμπορευματοκιβωτίων που εισέρχονται και κυκλοφορούν στη χώρα. Αυτό το σύστημα θα επιτρέπει την αποτελεσματικότερη στόχευση των τελωνειακών ελέγχων και την καταπολέμηση του λαθρεμπορίου.
Νέο θεσμικό πλαίσιο για επιχειρήσεις
Παράλληλα με τον τεχνολογικό εκσυγχρονισμό, η κυβέρνηση προχωρά και σε σημαντικές θεσμικές μεταρρυθμίσεις. Θα υιοθετηθεί ένα ενιαίο πλαίσιο για τη φορολογία εισοδήματος εταιρικών ομίλων, σύμφωνα με το οποίο οι επιχειρήσεις δεν θα αντιμετωπίζονται ως μεμονωμένες οντότητες αλλά ως μέλη ενός ενιαίου ομίλου.
Επίσης, θα δημιουργηθεί διαδικασία για την έκδοση φορολογικών ερμηνευτικών πράξεων (“advanced tax ruling”), που θα επιτρέπει στις επιχειρήσεις να λαμβάνουν προκαταρκτικές διευκρινίσεις για τη φορολογική μεταχείριση συγκεκριμένων συναλλαγών. Αυτή η μεταρρύθμιση αναμένεται να ενισχύσει την εμπιστοσύνη των επενδυτών και να δημιουργήσει ένα περιβάλλον σταθερότητας.
Ταυτόχρονα, θα ολοκληρωθεί η νομοθεσία για τη φορολόγηση των κρυπτονομισμάτων, ενώ θα επεκταθεί η χρήση του Ψηφιακού Πελατολογίου στον κλάδο των εκδηλώσεων.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η δημιουργία του νέου ψηφιακού Μητρώου Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ), το οποίο θα συγκεντρώνει στοιχεία για όλα τα ακίνητα στην Ελλάδα. Με τη διασύνδεση της βάσης δεδομένων της ΑΑΔΕ με το Κτηματολόγιο, θα επιτευχθεί μια συνολική αποτύπωση όλων των πληροφοριών που αφορούν τα ακίνητα.
Από τον Φεβρουάριο του 2026 ξεκινά η υποχρεωτική χρήση ηλεκτρονικής τιμολόγησης για συναλλαγές μεταξύ επιχειρήσεων, αρχικά από τις μεγάλες επιχειρήσεις, ενώ από τον Μάιο θα εφαρμοστεί υποχρεωτικά η δεύτερη φάση της Ηλεκτρονικής Υποβολής Δελτίων Αποστολής για όλες τις επιχειρήσεις.
Η νέα ψηφιακή στρατηγική της ΑΑΔΕ αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης κυβερνητικής προσπάθειας για τη διεύρυνση του δημοσιονομικού χώρου μέσω της μείωσης της φοροδιαφυγής. Τα επιπλέον έσοδα που θα προκύψουν από αυτές τις παρεμβάσεις αναμένεται να ανοίξουν το δρόμο για νέες μειώσεις φόρων, δημιουργώντας έναν θετικό κύκλο που θα ωφελήσει τόσο το κράτος όσο και τους φορολογούμενους.
Η επιτυχής υλοποίηση αυτού του φιλόδοξου σχεδίου θα καταστήσει την Ελλάδα πρωτοπόρα στην ψηφιακή φορολογία σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ενώ ταυτόχρονα θα ενισχύσει την αξιοπιστία του φορολογικού συστήματος και θα περιορίσει τις ευκαιρίες για φοροδιαφυγή.
