Οι υπόγειες εγκαταστάσεις πυραύλων του Ιράν βρίσκονται πλέον στο στόχαστρο του Ισραήλ, καθώς η στρατιωτική επιχείρηση στη Μέση Ανατολή μπαίνει σε μια νέα και πιο κρίσιμη φάση. Σύμφωνα με πηγές ασφαλείας που επικαλείται το διεθνές πρακτορείο Reuters, η ισραηλινή πολεμική αεροπορία ετοιμάζεται να εντείνει τις επιθέσεις στρέφοντας την προσοχή της στις βαθιά θαμμένες εγκαταστάσεις αποθήκευσης βαλλιστικών πυραύλων.
Η κοινή αεροπορική εκστρατεία Ισραήλ και Ηνωμένων Πολιτειών ολοκληρώνει την πρώτη της εβδομάδα, με τα αποτελέσματα των αρχικών πληγμάτων να γίνονται ορατά μέσα από δορυφορικές εικόνες που κυκλοφορούν στα διεθνή μέσα ενημέρωσης. Οι φωτογραφίες αποκαλύπτουν εκτεταμένες ζημιές σε πυραυλικές βάσεις στις περιοχές Garmdarreh και Khorramabad, με καταστροφές σε επίγειους εκτοξευτές, αποθήκες και εισόδους υπόγειων σηράγγων.
Στρατηγική εξουδετέρωσης της πυραυλικής ικανότητας
Ο στρατηγικός στόχος της ισραηλινής στρατιωτικής ηγεσίας είναι σαφής και φιλόδοξος: η πλήρης εξουδετέρωση της ικανότητας της Τεχεράνης να εκτοξεύει πυραύλους προς ισραηλινό έδαφος μέχρι το τέλος των επιχειρήσεων. Οι δύο πηγές που γνωρίζουν τον στρατιωτικό σχεδιασμό επιβεβαιώνουν ότι μετά την επιτυχή πλήρωση υπέργειων στόχων κατά την πρώτη φάση, το επόμενο βήμα περιλαμβάνει την καταστροφή των υπόγειων εγκαταστάσεων πυραύλων που αποτελούν τον πυρήνα της αμυντικής στρατηγικής του Ιράν.
Σύμφωνα με τις επίσημες ανακοινώσεις των Ισραηλινών Αμυντικών Δυνάμεων, εκατοντάδες επίγειοι εκτοξευτές πυραύλων έχουν ήδη τεθεί εκτός λειτουργίας κατά τις πρώτες ημέρες των επιχειρήσεων. Ωστόσο, το πραγματικό δίλημμα βρίσκεται κάτω από την επιφάνεια: οι οχυρωμένες υπόγειες εγκαταστάσεις που φιλοξενούν το μεγαλύτερο μέρος του ιρανικού πυραυλικού οπλοστασίου παραμένουν σχεδόν άθικτες.
Την Πέμπτη, ο ισραηλινός στρατός ανακοίνωσε για πρώτη φορά επίσημα ότι κατά τη διάρκεια νυχτερινής επιχείρησης η Πολεμική Αεροπορία έπληξε «υπόγεια υποδομή που χρησιμοποιείται από το ιρανικό καθεστώς για την αποθήκευση βαλλιστικών πυραύλων και αποθηκευτικούς χώρους πυραύλων που προορίζονται για χρήση κατά αεροσκαφών». Η ανακοίνωση αυτή σηματοδοτεί την επίσημη μετάβαση στη δεύτερη φάση των επιχειρήσεων.
Τεχνολογική υπεροχή και διεθνής συνεργασία
Η επιτυχία των επιθέσεων στις υπόγειες εγκαταστάσεις εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την τεχνολογική υπεροχή και τη στενή συνεργασία με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Πολλές από τις ιρανικές εγκαταστάσεις παραγωγής και αποθήκευσης βαλλιστικών πυραύλων είναι χτισμένες βαθιά στο υπέδαφος, με πολυεπίπεδες οχυρώσεις που απαιτούν εξειδικευμένο οπλισμό για να διαπεραστούν.
Στο σημείο αυτό, η αμερικανική συμμετοχή αποδεικνύεται κρίσιμη. Μόνο τα βαριά βομβαρδιστικά των ΗΠΑ διαθέτουν την απαραίτητη ισχύ και τα εξειδικευμένα πυρομαχικά διείσδυσης μπετόν (bunker busters) που μπορούν να καταστρέψουν οχυρωμένες υπόγειες εγκαταστάσεις. Η στρατιωτική ηγεσία των δύο χωρών έχει ήδη διαμηνύσει ότι έχει αναλάβει τον έλεγχο μεγάλου τμήματος του ιρανικού εναέριου χώρου, επιτρέποντας την ελεύθερη διεξαγωγή αποστολών σε όλη την επικράτεια.
Δορυφορικές εικόνες υψηλής ανάλυσης που δημοσιοποιήθηκαν διεθνώς δείχνουν εκτεταμένες ζημιές στο αρχηγείο των Αεροπορικών Δυνάμεων του Σώματος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης στη δυτική Τεχεράνη, καθώς και στις εισόδους υπόγειων σηράγγων σε στρατηγικές πυραυλικές βάσεις. Οι εικόνες πριν και μετά τα πλήγματα αποκαλύπτουν την κλίμακα της επιχείρησης και την ακρίβεια των στόχων.
Το κρίσιμο ερώτημα του πυραυλικού αποθέματος
Ένα από τα πιο κρίσιμα ερωτήματα για την εξέλιξη του πολέμου αφορά το ακριβές μέγεθος του ιρανικού πυραυλικού οπλοστασίου. Οι εκτιμήσεις διίστανται σημαντικά: η ισραηλινή στρατιωτική ηγεσία υπολόγιζε πως το Ιράν διέθετε περίπου 2.500 βαλλιστικούς πυραύλους πριν την έναρξη των επιχειρήσεων, ενώ ανεξάρτητοι αναλυτές και think tanks ανεβάζουν τον αριθμό στους 6.000.
Η διαφορά αυτή δεν είναι αμελητέα και μπορεί να καθορίσει τη διάρκεια και την έκβαση της σύγκρουσης. Παρά τα εκατοντάδες πλήγματα που έχουν καταγραφεί, η Τεχεράνη συνεχίζει να εκτοξεύει πυραύλους προς ισραηλινούς στόχους αλλά και σε όλη την ευρύτερη περιοχή, συμπεριλαμβανομένου του Κόλπου και του Ιράκ, γεγονός που υποδηλώνει ότι σημαντικό μέρος του οπλοστασίου παραμένει λειτουργικό.
Σύμφωνα με τον Ντάγκλας Μπάρι από το Διεθνές Ινστιτούτο Στρατηγικών Μελετών στο Λονδίνο, το Ιράν διατηρεί ακόμη ορισμένους πυραύλους κρουζ εδάφους-εδάφους, κατευθυνόμενα όπλα ακριβείας που πετούν σε χαμηλό ύψος για να αποφεύγουν τα συστήματα ραντάρ. Αυτή η δυνατότητα αποτελεί πρόσθετη πρόκληση για την ισραηλινή αντιαεροπορική άμυνα.
Οι ισραηλινοί πιλότοι πραγματοποιούν σχεδόν αδιάκοπες αποστολές από το περασμένο Σάββατο, με τον ρυθμό των επιχειρήσεων να έχει ενταθεί ακόμη περισσότερο μετά τις ρουκέτες που εκτόξευσε η φιλοϊρανική Χεζμπολάχ από τον Λίβανο. Σε ορισμένες περιπτώσεις, τα ίδια μαχητικά αεροσκάφη έχουν πλήξει στόχους τόσο στο ιρανικό έδαφος όσο και στον Λίβανο μέσα στην ίδια επιχειρησιακή αποστολή, βομβαρδίζοντας περιοχές στην Τεχεράνη ή στη δυτική πλευρά του Ιράν κατά την έξοδο και χτυπώντας εγκαταστάσεις της Χεζμπολάχ κατά την επιστροφή.
Η περιφερειακή διάσταση της σύγκρουσης παραμένει ανησυχητική, με τις ιρανικές επιθέσεις να επεκτείνονται από το Ισραήλ μέχρι τον Περσικό Κόλπο και το Ιράκ, ενώ τα ισραηλινά αντίποινα φτάνουν μέχρι τη Βηρυτό. Η κλιμάκωση αυτή υπογραμμίζει τη σημασία της διπλωματικής σταθερότητας και της στρατηγικής σύνεσης στη διαχείριση μιας κρίσης που θα μπορούσε να αποσταθεροποιήσει ολόκληρη τη Μέση Ανατολή.
Η δεύτερη φάση του πολέμου αναμένεται να είναι πιο απαιτητική τόσο τεχνολογικά όσο και επιχειρησιακά. Οι υπόγειες εγκαταστάσεις πυραύλων του Ιράν αποτελούν οχυρωμένους στόχους που απαιτούν εξειδικευμένο εξοπλισμό, ακριβή πληροφορίες και συντονισμένες επιθέσεις. Ωστόσο, η ισραηλινή στρατιωτική ηγεσία φαίνεται αποφασισμένη να επιτύχει τον στόχο της: την πλήρη εξουδετέρωση της ιρανικής απειλής πριν το τέλος των επιχειρήσεων.
Η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις, καθώς το αποτέλεσμα αυτής της σύγκρουσης θα διαμορφώσει την ισορροπία δυνάμεων στη Μέση Ανατολή για τα επόμενα χρόνια. Η επιτυχία ή αποτυχία της στρατηγικής αυτής θα καθορίσει όχι μόνο την ασφάλεια του Ισραήλ αλλά και τη σταθερότητα ολόκληρης της περιοχής.
