Το πετρέλαιο σκαρφάλωσε πάνω από τα 90 δολάρια το βαρέλι καθώς η σύγκρουση ΗΠΑ-Ιράν απειλεί την παγκόσμια προμήθεια ενέργειας. Ο πρόεδρος Τραμπ απαίτησε την άνευ όρων παράδοση του Ιράν, ενώ τα μηνύματα από τις χώρες του Περσικού Κόλπου σηματοδοτούν δυσοίωνα σενάρια για τη διάρκεια του πολέμου. Οι traders ανησυχούν για μια παρατεταμένη σύγκρουση που θα διαταράξει σοβαρά την ενεργειακή αγορά.
Η ανοδική πορεία των τιμών και οι αμερικανικές απαιτήσεις
Τα συμβόλαια του αργού Brent ενισχύθηκαν κατά 7,49% και διαπραγματεύονται στα 91,81 δολάρια το βαρέλι. Το αμερικανικό West Texas Intermediate αυξήθηκε κατά 10,06%, φτάνοντας τα 89,16 δολάρια. Η άνοδος ξεκίνησε από την αναγγελία του Τραμπ στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, όπου δήλωσε ρητά: «Δεν θα υπάρξει συμφωνία με το Ιράν εκτός από ΑΝΕΥ ΟΡΩΝ ΠΑΡΑΔΟΣΗ».
Η σύγκρουση έχει εξαπλωθεί σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή, διαταράσσοντας την παραγωγή και τη διακίνηση ενέργειας. Το Στενό του Ορμούζ, μια κρίσιμη ναυτιλιακή οδός από την οποία διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου, έχει περιέλθει σε σχεδόν αδιέξοδο.
Τα απόλυτα σενάρια: Κατάρ και Κουβέιτ στη σκακιέρα
Ο υπουργός Ενέργειας του Κατάρ, Saad al-Kaabi, προειδοποίησε ότι ο πόλεμος θα μπορούσε να «καταστρέψει τις οικονομίες του κόσμου». Προέβλεψε ότι αν τα πετρελαιοφόρα δεν μπορέσουν να περάσουν από τα Στενά του Ορμούζ, όλες οι χώρες του Κόλπου που εξάγουν ενέργεια θα σταματήσουν την παραγωγή εντός εβδομάδων, εκτοξεύοντας το πετρέλαιο στα 150 δολάρια το βαρέλι.
Το Κατάρ, ο δεύτερος παραγωγός υγροποιημένου φυσικού αερίου στον κόσμο, έχει ήδη δηλώσει ανωτέρα βία αυτή την εβδομάδα μετά την ιρανική επίθεση drone στο μεγάλο εργοστάσιό του Ras Laffan. Ο al-Kaabi ανέφερε ότι ακόμη κι αν ο πόλεμος τερματιζόταν αμέσως, θα χρειαζόταν εβδομάδες έως μήνες για επιστροφή στην κανονική παραγωγή.
Το Κουβέιτ αντιμετωπίζει άλλο πρόβλημα: οι αποθήκες του αργού πετρελαίου γεμίζουν. Η χώρα έχει αρχίσει να μειώνει την παραγωγή σε ορισμένα πεδία επειδή δεν έχει πλέον χώρο αποθήκευσης. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Kpler, οι αποθήκες θα γεμίσουν εντελώς σε περίπου 12 ημέρες. Μια οριστική απόφαση για περαιτέρω μείωση αναμένεται εντός των ημερών.
Το εγκλωβισμένο αργό και η καρδιά του προβλήματος
Το κλείσιμο πετρελαιοπηγών ενέχει σοβαρό κίνδυνο: μακροχρόνια βλάβη στην πίεση του ταμιευτήρα και υψηλό κόστος επανεκκίνησης. Η ανάκαμψη μπορεί να διαρκέσει ημέρες ή εβδομάδες. «Δεν θα αποκατασταθούν όλα την ίδια ημέρα που οι εξαγωγές θα είναι και πάλι δυνατές», δήλωσε ο Giovanni Staunovo, στρατηγικός αναλυτής της UBS.
Η κατάσταση χειροτερεύει σε Σαουδική Αραβία και ΗΑΕ. Οι αποθήκες των δύο χωρών θα φτάσουν στα όρια τους σε λιγότερο από τρεις εβδομάδες. Όταν γεμίσουν εντελώς (κατάσταση γνωστή ως «tank tops»), οι παραγωγοί καλούνται να αναστείλουν την παραγωγή, δημιουργώντας νέες πιέσεις στις τιμές.
«Η αποθήκευση είναι περιορισμένη στη Μέση Ανατολή», εξήγησε ο Staunovo. «Η μόνη λύση για να αποφύγουμε το ξεχείλισμα είναι να περιορίσουμε την παραγωγή. Όμως όσο παραμένει κλειστό το στενό, τόσα περισσότερα βαρέλια θα λείπουν από την αγορά, οδηγώντας σε υψηλότερες τιμές».
Ο αναλυτικός ορίζοντας είναι απλός: εάν ακόμη περισσότερες πηγές κλείσουν τις επόμενες ημέρες, το Brent αναμένεται να ξεπεράσει τα 100 δολάρια το βαρέλι. Οι αγορές περιμένουν νέα δεδομένα για το εύρος και τη διάρκεια του πολέμου στη Μέση Ανατολή.
