Η κλιμάκωση του πολέμου στη Μέση Ανατολή έφερε το πετρέλαιο σε ιστορικά επίπεδα. Το Brent crude άγγιξε τα 92,69 δολάρια το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό West Texas Intermediate εκτοξεύθηκε στα 90,90 δολάρια με άνοδο 36% σε μια εβδομάδα. Αναλυτές προειδοποιούν ότι τα 100 δολάρια είναι πολύ κοντά.
Τι προκάλεσε την εκτίναξη του πετρελαίου
Τα Στενά του Ορμούζ, που μεταφέρουν το 20% του παγκόσμιου εφοδιασμού πετρελαίου, έχουν γίνει πρακτικά αδιάβατα. Μετά τις επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ στο Ιράν, η Τεχεράνη περιόρισε τη διέλευση πετρελαιοφόρων. Παράλληλα, η Σαουδική Αραβία ανακοίνωσε ότι αναχαίτισε δέκα drones που στόχευαν το κοίτασμα Shaiba, με παραγωγή ενός εκατομμυρίου βαρελιών ημερησίως.
Η Goldman Sachs προειδοποίησε ότι οι τιμές θα ξεπεράσουν τα 100 δολάρια ήδη την επόμενη εβδομάδα, εάν δεν υπάρξει λύση για την ασφαλή διέλευση. Αξιωματούχοι του Κατάρ μιλούν ακόμη και για τα 150 δολάρια το βαρέλι σε περίπτωση συνέχισης του πολέμου. Το αμερικανικό υπουργείο Ενέργειας υποβάθμισε τον κίνδυνο παρατεταμένης διαταραχής, τονίζοντας ότι οι ΗΠΑ έχουν ιστορικά υψηλά επίπεδα παραγωγής.
Η αλυσιδωτή αντίδραση στην οικονομία
Το ακριβό πετρέλαιο λειτουργεί ως επιταχυντής για ολόκληρη την οικονομία. Το κόστος μεταφορών, τα αεροπορικά καύσιμα, η ναυτιλία και η βιομηχανική παραγωγή επηρεάζονται άμεσα. Οι Αμερικανοί ήδη δαπανούν 122 εκατομμύρια δολάρια περισσότερα ημερησίως για βενζίνη σε σχέση με την προηγούμενη εβδομάδα.
Μέσα σε μια εβδομάδα, το diesel αυξήθηκε κατά 51 σεντς ανά γαλόνι και η βενζίνη κατά 32 σεντς. Το πετρέλαιο δεν μένει στο πετρέλαιο — μεταδίδει πίεση στον πληθωρισμό, στις τιμές τροφίμων και στα καταναλωτικά αγαθά. Η αγορά ομολόγων ήδη αντιδρά: το αμερικανικό 10ετές ομόλογο κατέγραψε τη μεγαλύτερη εβδομαδιαία άνοδο αποδόσεων από τη περίοδο των δασμών του Τραμπ.
Οι παραγωγοί περιορίζουν την παραγωγή
Το Ιράκ έχει ήδη περιορίσει σημαντικά την παραγωγή του, ενώ το Κουβέιτ εξετάζει αντίστοιχα μέτρα καθώς οι αποθηκευτικοί χώροι πλησιάζουν τα όρια χωρητικότητας. Η Σαουδική Αραβία, ο μεγαλύτερος παραγωγός στον Περσικό Κόλπο, ενδέχεται να αναγκαστεί να μειώσει την παραγωγή τις επόμενες εβδομάδες. Η συνδυασμένη επίδραση μπορεί να φέρει τον κόσμο πιο κοντά στα επίπεδα κρίσης του 2008 και 2022, όπου το Brent άγγιξε τα 140 δολάρια. Ευρώπη, Βρετανία και άλλες ανοιχτές οικονομίες που εξαρτώνται έντονα από εισαγόμενη ενέργεια αισθάνονται ήδη τη συμπίεση στην παραγωγή τους.
