Σήμερα συνεδριάζει το Eurogroup στις Βρυξέλλες σε μια από τις πιο κρίσιμες συγκυρίες του τελευταίου χρόνου. Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή ανέφερε στην κορυφή της ατζέντας το κόστος της ενέργειας και τις συνέπειές του για την ευρωζώνη. Την προεδρία του Eurogroup έχει ο Κυριάκος Πιερρακάκης, γεγονός που δίνει ιδιαίτερη σημασία στον ρόλο της Ελλάδας στη συζήτηση.
Η συζήτηση για τις τιμές της ενέργειας
Στη διευρυμένη σύνθεση του Eurogroup, οι υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης θα εξετάσουν τις επιπτώσεις των αυξημένων τιμών στην οικονομία. Για την Αθήνα, η συζήτηση για την ενέργεια έχει κρίσιμη σημασία. Μια παρατεταμένη άνοδος του πετρελαίου και του φυσικού αερίου μπορεί να περάσει στον πληθωρισμό, στα καύσιμα και στους λογαριασμούς ρεύματος.
Η ελληνική κυβέρνηση θέσπισε ξεκάθαρη θέση: δεν υπάρχει πρόβλημα επάρκειας εφοδιασμού, αλλά πρόβλημα τιμών. Αυτό διασαφήθηκε σε έκτακτη σύσκεψη στο υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, όπου τονίστηκε ότι ο κρίσιμος άξονας είναι ο περιορισμός των επιπτώσεων στην αγορά.
Σενάρια στήριξης και ενδεχόμενα μέτρα
Σύμφωνα με την έκθεση του προϋπολογισμού 2026, αν το πετρέλαιο παραμείνει γύρω στα 100 δολάρια το βαρέλι για περίπου ένα μήνα, μπορούν να ενεργοποιηθούν στηρίξεις pass-through. Η λογική της κυβέρνησης δεν κινείται προς γενικευμένα οριζόντια μέτρα, αλλά προς στοχευμένες κινήσεις για ευάλωτα νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Τα πρώτα πεδία επέμβασης είναι τα καύσιμα και ακολουθεί το ηλεκτρικό ρεύμα, εάν η ενεργειακή πίεση συνεχιστεί και επηρεάσει περισσότερο την καθημερινότητα των πολιτών.
Η κρίσιμη παράμετρος της διάρκειας του πολέμου
Το οικονομικό επιτελείο εκτιμά ότι το κλειδί είναι η διάρκεια των αναταραχών στη Μέση Ανατολή. Αν η κρίση αποδειχθεί σύντομη, το οικονομικό σοκ μπορεί να απορροφηθεί χωρίς εκτεταμένα μέτρα. Αν όμως η άνοδος στις διεθνείς τιμές ενέργειας συνεχιστεί, το σκηνικό αλλάζει ριζικά.
Σε αυτή την περίπτωση, το κόστος θα περάσει κατά σειρά στις μεταφορές, στις πρώτες ύλες, στα τρόφιμα και στις υπηρεσίες. Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα παρακολουθεί προσεκτικά την εξέλιξη των γεγονότων. Η πρόεδρος Ιζαμπέλ Σνάμπελ προειδοποίησε ότι ένας παρατεταμένος πόλεμος θα ανέβαζε τον πληθωρισμό και θα πίεζε την ανάπτυξη στην ευρωζώνη.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ήδη επεξεργάζεται βραχυπρόθεσμες επιλογές για τη μείωση του ενεργειακού φόρτου, με στόχο τους πιο εκτεθειμένους κλάδους και τις περιοχές υψηλής πίεσης. Εξετάζει μέτρα που αφορούν φόρους, χρεώσεις δικτύου και κόστος άνθρακα, ενόψει της σχεδιαζόμενης συνόδου της 19 Μαρτίου.
