Η τιμή του ντίζελ έχει εκτοξευτεί πάνω από 1,8 ευρώ σε αρκετές περιοχές της Αττικής, ενώ το πετρέλαιο θέρμανσης σημείωσε αύξηση 25 λεπτών σε εννέα μόλις ημέρες. Ωστόσο, το υφυπουργείο Περιβάλλοντος επισημαίνει ότι η Ελλάδα διαθέτει σημαντικά «μαξιλάρια» για την αντιμετώπιση των ενεργειακών αναταράξεων.
Οι ραγδαίες αυξήσεις στα πρατήρια
Μέσα σε εννέα ημέρες, η αμόλυβδη βενζίνη ανέβηκε από 1,751 ευρώ στα 1,832 ευρώ. Το πετρέλαιο κίνησης πήδησε από 1,565 σε 1,772 ευρώ, ενώ το πετρέλαιο θέρμανσης από 1,179 σε 1,366 ευρώ. Ορισμένα πρατήρια όμως διαθέτουν αμόλυβδη ακόμα και στα 1,91 ευρώ, με το πετρέλαιο κίνησης να φτάνει 1,83 ευρώ.
Η πρόεδρος των βενζινοπωλών Αττικής, Μαρία Ζάγκα, περιγράφει την κατάσταση ως «σοκ». Το πετρέλαιο ανεβαίνει πιο γρήγορα και συχνότερα, με αλλαγές στα τιμολόγια κάθε μέρα. Μάλιστα, αρκετοί ιδιοκτήτες πρατήριων εξετάζουν πλέον το ενδεχόμενο να κλείσουν τη σεζόν και να σταματήσουν την προμήθευα πετρελαίου θέρμανσης, λόγω του υψηλού επιπέδου τιμών.
Τέσσερις παράγοντες που προστατεύουν τους καταναλωτές
Ο υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Νίκος Τσάφος, επισημαίνει ότι τέσσερα στοιχεία λειτουργούν σαν «ασπίδες» για τους Έλληνες και Ευρωπαίους καταναλωτές. Πρώτον, η ισοτιμία δολαρίου-ευρώ. Αν το πετρέλαιο κοστίζει 120 δολάρια, στις σημερινές συναλλαγές ισοδυναμεί με 105 ευρώ, σε αντίθεση με το 2022 που θα ήταν 120 ευρώ. Αυτό το δολάριο-ευρώ δίνει ένα μικρό αποσβεστικό μαξιλάρι.
Δεύτερον, οι φόροι στην Ελλάδα. Ο ειδικός φόρος κατανάλωσης και ο ΦΠΑ διαμορφώνουν σε μεγάλο βαθμό την τελική τιμή. Όταν υπάρχει αύξηση 10% πριν τους φόρους, η αύξηση μετά τους φόρους φτάνει μόνο 5%. Αυτό σημαίνει ότι υπάρχει μια σημαντική «αναχαίτιση» των ανόδων.
Τρίτον, η αύξηση των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας. Η εγκατεστημένη ισχύ από ΑΠΕ αυξήθηκε κατά 18% σε ετήσια βάση, με κυριαρχία φωτοβολταϊκών. Επιπλέον, τα αποθέματα στα υδροηλεκτρικά είναι πάρα πολύ υψηλά.
Τέταρτον, η εποχική ζήτηση. Με την άνοιξη, το ενεργειακό φορτίο των νοικοκυριών μειώνεται σημαντικά, αφού δεν χρειάζεται ούτε θέρμανση ούτε ψύξη.
Η κατάσταση παραμένει ευμετάβλητη
Ο κ. Τσάφος τονίζει ότι η κατάσταση αλλάζει από ώρα σε ώρα, με μεγάλες διακυμάνσεις στις τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου. Παράλληλα, τα στρατηγικά αποθέματα ενέργειας της Ελλάδας υπερβαίνουν τις 90 ημέρες, ενισχύοντας την ενεργειακή ασφάλεια της χώρας. Σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο, συζητούνται διάφορα μέτρα για την αντιμετώπιση των ενεργειακών αναταράξεων.
