Η κλιμάκωση του πολέμου στη Μέση Ανατολή μετά τον θάνατο του Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ δεν είναι πλέον μια μακρινή γεωπολιτική εξέλιξη — είναι ένα πρόβλημα που χτυπά απευθείας την πόρτα χιλιάδων Ελλήνων πολιτών. Από τις πρώτες ώρες του Σαββάτου, δεκάδες χιλιάδες συμπατριώτες μας σε Εμιράτα, Κατάρ, Μπαχρέιν και Κουβέιτ βρίσκονται εγκλωβισμένοι ανάμεσα σε κλειστούς εναέριους χώρους, ιρανικούς πυραύλους και ανύπαρκτη — σε ορισμένες περιπτώσεις — διπλωματική στήριξη.
45 πτήσεις εκτός από το «Ελ. Βενιζέλος» σε μία μόνο ημέρα
Σαράντα πέντε πτήσεις ακυρώθηκαν σήμερα, Κυριακή 1η Μαρτίου, από και προς το αεροδρόμιο «Ελευθέριος Βενιζέλος», αφορώντας τόσο αφίξεις όσο και αναχωρήσεις. Η Aegean Airlines έχει ήδη ακυρώσει 10 πτήσεις για σήμερα και άλλες 10 για αύριο, σε δρομολόγια προς Τελ Αβίβ, Ερμπίλ, Ντουμπάι και Αμπού Ντάμπι, ενώ εξετάζεται παράταση της αναστολής και πέραν της 3ης Μαρτίου.
Αντίστοιχα, η Sky Express ενημέρωσε ότι οι πτήσεις προς το αεροδρόμιο Μπεν Γκουριόν του Ισραήλ παραμένουν ακυρωμένες τουλάχιστον έως τη Δευτέρα. Ο αποκλεισμός εναέριων χώρων σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή δημιουργεί αλυσιδωτό πρόβλημα: πτήσεις από Ιαπωνία και Άπω Ανατολή που κανονικά κάνουν ενδιάμεσο σταθμό σε Κατάρ ή Εμιράτα εκτρέπονται προς τρίτες χώρες, κυρίως στο Ομάν, προκαλώντας εγκλωβισμό χιλιάδων επιβατών σε περιφερειακά αεροδρόμια.
Ιδιαίτερα σημαντική είναι η διακοπή του δρομολογίου Ντουμπάι–Αθήνα–Νέα Υόρκη της Emirates, η μοναδική απευθείας σύνδεση της Αθήνας με τις ΗΠΑ κατά τη χειμερινή περίοδο, η οποία λειτουργεί καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους.
Μόνο στα Εμιράτα: 2.200 Έλληνες ζητούν επαναπατρισμό
Το υπουργείο Εξωτερικών βρίσκεται σε πλήρη επιχειρησιακή ετοιμότητα, ενεργοποιώντας αυτό που χαρακτηρίζεται ως το πιο σύνθετο σχέδιο επαναπατρισμού που έχει εκπονηθεί ποτέ. Μόνο στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, πάνω από 2.200 Έλληνες πολίτες έχουν ήδη δηλώσει ότι επιθυμούν να επιστρέψουν στη χώρα.
Η κρίσιμη τηλεδιάσκεψη που προγραμματίστηκε για σήμερα στις 17:00, υπό τον υπουργό Εξωτερικών Γιώργο Γεραπετρίτη, με τη συμμετοχή όλων των Ελλήνων πρέσβεων στις πληγείσες περιοχές, αναμένεται να θέσει τις βάσεις για μαζική εκκένωση μόλις αποκατασταθεί η δυνατότητα πτήσεων. Μέχρι τότε, η ρητή σύσταση είναι οι Έλληνες πολίτες να μην διακινδυνεύουν οποιαδήποτε μετακίνηση.
Η Μονάδα Διαχείρισης Κρίσεων του ΥΠΕΞ λειτουργεί ασταμάτητα, ενώ σε όλες τις κρίσιμες χώρες έχουν ενεργοποιηθεί γραμμές άμεσης ανάγκης και ψηφιακές πλατφόρμες καταγραφής. Ωστόσο, το πρόβλημα της υποστελέχωσης είναι τεράστιο: στο Αμπού Ντάμπι, μόλις 5 υπάλληλοι πρεσβείας καλούνται να διαχειριστούν τις ανάγκες 15.000 Ελλήνων.
«Κανείς δεν ήρθε να μας δει» – Δραματικές μαρτυρίες εγκλωβισμένων
Η εικόνα στο πεδίο είναι δραματική. Ελληνίδα εγκλωβισμένη στην Ντόχα του Κατάρ, η κ. Ελένη Σκούρτη, περιέγραψε μιλώντας στο Mega σκηνές χάους: «Είμαστε γύρω στους 12 Έλληνες στο ξενοδοχείο, αλλά πάνω από 100 Έλληνες στο αεροδρόμιο — συνολικά 2.000-3.000 άτομα εγκλωβισμένα. Για τρεις ώρες καλούσαμε στην πρεσβεία και δεν απαντούσε κανείς».
«Στις 6 το πρωί μας είπαν να εκκενώσουμε άμεσα το αεροδρόμιο λόγω απειλής για βόμβα», πρόσθεσε, εκφράζοντας απογοήτευση: «Δεν στείλανε κανέναν, δεν ήρθε κανείς να δει πώς είμαστε. Δεν έχουμε καμία ενημέρωση από τη χώρα μας».
Από το Αμπού Ντάμπι, ο κ. Σπύρος Πλακούδας περιέγραψε μια «δύσκολη νύχτα» με προειδοποιητικά μηνύματα τύπου «incoming missile attack» στα κινητά τηλέφωνα και εκρήξεις στο βάθος από drones και βαλλιστικούς πυραύλους. «Πρωτοφανείς καταστάσεις. Το Ιράν ποτέ μα ποτέ δεν στοχοποιούσε πολιτικούς στόχους», τόνισε χαρακτηριστικά, εξηγώντας ότι πλέον χτυπούνται ξενοδοχεία, αεροδρόμια και πολιτικές υποδομές.
Στο Μπαχρέιν: Ψυχραιμία αλλά ετοιμότητα φυγής
Ο κ. Σπύρος Πλαγιώτης, που διαμένει στο Μπαχρέιν με την οικογένειά του, σκιαγράφησε μια εικόνα σχετικής ηρεμίας αλλά συνεχούς επαγρύπνησης. «Μέχρι τις 7 η ώρα το πρωί υπήρχαν αναχαιτίσεις, τώρα ηρέμησαν κάπως», είπε, σημειώνοντας ότι η Επίτιμη Πρόξενος, κ. Αλίκη Χατζάρα, διατηρεί ομάδα επικοινωνίας με συνεχή ενημέρωση — ένα θετικό σημείο σε σχέση με τα παράπονα από άλλες χώρες.
«Έχουμε κάνει κουβέντα με τα παιδιά και τη σύζυγο — αν τεθεί ζήτημα, έχουμε τα διαβατήριά μας», εξήγησε, αναφέροντας ότι πολλοί ξένοι ήδη διέφυγαν μέσω της γέφυρας που ενώνει το Μπαχρέιν με τη Σαουδική Αραβία. Στο Μπαχρέιν δεν υπάρχουν καταφύγια λόγω της γεωμορφολογίας, αλλά οι αρχές έχουν υποδείξει δημόσια κτίρια όπως εμπορικά κέντρα ως σημεία προστασίας.
Η κυβέρνηση ποντάρει στην εμπειρία — αλλά αυτή τη φορά το στοίχημα είναι μεγαλύτερο
Το ΥΠΕΞ επικαλείται την πρόσφατη εμπειρία του σε οργανωμένους επαναπατρισμούς — από την ασφαλή απομάκρυνση 20.000 αλλοδαπών από τη Ρόδο το 2023, μια επιχείρηση για την οποία η Ελλάδα έλαβε ευχαριστίες από ξένες κυβερνήσεις. Αλλά οι σημερινές συνθήκες είναι ριζικά διαφορετικές: εμπόλεμη κατάσταση, τουλάχιστον δέκα εμπλεκόμενες χώρες, κλειστοί εναέριοι χώροι και χιλιάδες εγκλωβισμένοι πολίτες σε μια περιοχή που βρίσκεται κυριολεκτικά κάτω από βροχή πυραύλων.
Η εικόνα είναι ακόμη πιο δύσκολη στο Ντουμπάι, όπου καταγράφεται έλλειψη διαθέσιμων ξενοδοχείων για τους ταξιδιώτες που εγκλωβίζονται πέρα από τις αρχικά προγραμματισμένες διακοπές τους. Ο αποκλεισμός εναέριων διαδρόμων, η σώρευση επιβατών σε περιφερειακά αεροδρόμια και η αδυναμία πραγματοποίησης ορισμένων πτήσεων — σε κάποιες περιπτώσεις πτήσεις από Ιαπωνία προς Ελλάδα δεν πραγματοποιήθηκαν καθόλου — δημιουργούν ένα σύνθετο λογιστικό εφιάλτη.
Η κυβέρνηση, από την πρώτη στιγμή, κινήθηκε γρήγορα ενεργοποιώντας μηχανισμούς που πολλές χώρες ακόμη στήνουν. Τα ελληνικά αντανακλαστικά, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, υπήρξαν ταχύτερα από αρκετά ευρωπαϊκά κράτη. Ωστόσο, μένει να αποδειχθεί αν η πολιτική βούληση θα μεταφραστεί σε πράξη όταν ανοίξουν οι εναέριοι χώροι — και αν 5 υπάλληλοι μπορούν να εξυπηρετήσουν 15.000 ανθρώπους σε κρίση.
