Οι τιμές πετρελαίου έφτασαν σε ιστορικά υψηλά την Πέμπτη, με το Brent να αγγίζει τα 119 δολάρια το βαρέλι πριν υποχωρήσει στα 108,65 δολάρια. Η εκτίναξη προκάλεσε πανικό στις χρηματιστηριακές αγορές της Ευρώπης και της Ασίας, ενώ οι επιθέσεις στη Μέση Ανατολή απειλούν με μακροχρόνια ενεργειακή κρίση.
Ιράν κλείνει τα Στενά του Ορμούζ – Έλλειμμα 12 εκατ. βαρελιών
Το Ιράν περιόρισε τη διέλευση πλοίων μέσω των Στενών του Ορμούζ, της κρίσιμης θαλάσσιας οδού που μεταφέρει το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου και φυσικού αερίου. Οι ροές αργού μειώθηκαν κατά 12 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως, το 12% της παγκόσμιας ζήτησης, σύμφωνα με την Petro-Logistics. Η κρίση ξεκίνησε μετά την ισραηλινή επίθεση σε ιρανικό κοίτασμα φυσικού αερίου στις 28 Φεβρουαρίου.
Το Middle East Dubai κατέγραψε ρεκόρ στα 166,80 δολάρια το βαρέλι, ενώ τα ευρωπαϊκά και αφρικανικά φορτία αργού έφτασαν τα 120 δολάρια. Ακόμη και το ρωσικό πετρέλαιο, που είχε εκπτώσεις λόγω κυρώσεων, ξεπέρασε τα 100 δολάρια. Οι τιμές στο φυσικό εμπόριο υπερβαίνουν κατά πολύ τις τιμές των συμβολαίων μελλοντικής εκπλήρωσης, καθώς διυλιστήρια σπεύδουν να εξασφαλίσουν φορτία.
Κατάρρευση χρηματιστηρίων – Ανατροπή στα επιτόκια της Fed
Οι χρηματιστηριακοί δείκτες υποχώρησαν κατά 3,4% στην Ιαπωνία, 2,8% στη Γερμανία και 2,7% στη Νότια Κορέα. Ο S&P 500 έκλεισε με πτώση 0,27% στις 6.606,49 μονάδες, ο Nasdaq στις 22.090,69 μονάδες (-0,28%) και ο Dow Jones στις 46.021,43 μονάδες (-0,44%). Οι αρχικές απώλειες ήταν πολύ μεγαλύτερες, αλλά η υποχώρηση των τιμών πετρελαίου περιόρισε τη ζημιά.
Η άνοδος των τιμών ενέργειας ανατρέπει τα σχέδια της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ. Οι traders απορρίπτουν πλέον τα στοιχήματα για μείωση επιτοκίων το 2025, φοβούμενοι νέο κύμα πληθωρισμού. Η άνοδος του κόστους μεταφορών και παραγωγής απειλεί επιχειρήσεις και καταναλωτές παγκοσμίως.
Φόβοι για υπέρβαση του ρεκόρ του 2008
Η Goldman Sachs προειδοποιεί ότι το Brent ενδέχεται να ξεπεράσει το ιστορικό υψηλό των 147,50 δολαρίων του 2008 εάν συνεχιστούν οι διακοπές προμηθειών. Ο Dennis Kissler της BOK Financial εκτιμά ότι η επιστροφή στην κανονικότητα θα καθυστερήσει, ακόμη και αν ανοίξουν τα Στενά του Ορμούζ. “Θα αντιμετωπίσουμε έναν εφιάλτη στη μεταφορά”, δήλωσε.
Τα διυλιστήρια αναζητούν εναλλακτικές πηγές για να αντικαταστήσουν το πετρέλαιο της Μέσης Ανατολής, αλλά οι επιλογές είναι περιορισμένες. Η Ευρώπη και η Ασία ανταγωνίζονται για τα ίδια φορτία, εκτινάσσοντας τις τιμές ακόμη υψηλότερα. Οι διακυμάνσεις πλήττουν ναυτιλία, βιομηανία και μεταφορές, ενώ μειώνουν τη ζήτηση για μεγάλο διάστημα.
