Το Ιράν ανακοίνωσε την Κυριακή 22 Μαρτίου την κατάρριψη αμερικανικού μαχητικού F-15 πάνω από το νησί Ορμούζ στον Περσικό Κόλπο. Η Ενιαία Διοίκηση Αεροπορικής Άμυνας της Τεχεράνης δημοσίευσε βίντεο από το περιστατικό, που δεν επιβεβαιώθηκε από ανεξάρτητες πηγές.
Τι συνέβη πάνω από τον Περσικό Κόλπο
Τα ιρανικά συστήματα αεροπορικής άμυνας αναχαίτισαν το μαχητικό αεροσκάφος πάνω από τις νότιες ακτές της χώρας. Το F-15 δέχτηκε πυρά από αντιαεροπορικούς πυραύλους εδάφους-αέρος, σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση. Στο βίντεο που δημοσιεύτηκε διακρίνεται πύραυλος να περνάει κοντά στο αεροσκάφος, ενώ το μαχητικό απελευθερώνει θερμοβολίδες για να αποφύγει πλήγμα.
Ιρανικά κρατικά μέσα υποστήριξαν ότι το αεροσκάφος καταρρίφθηκε, χωρίς όμως να παρέχουν στοιχεία για τον πιλότο ή συντρίμμια. Παραμένει ασαφές αν επρόκειτο για αμερικανικό F-15E ή ισραηλινό F-15I. Το περιστατικό σημειώθηκε κοντά στο στρατηγικής σημασίας νησί Ορμούζ, πύλη εισόδου στον Περσικό Κόλπο.
Κλιμάκωση από τις 28 Φεβρουαρίου
Η ένταση στη Μέση Ανατολή κλιμακώνεται από την κοινή επίθεση ΗΠΑ-Ισραήλ εναντίον του Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου. Οι βομβαρδισμοί στοχοποίησαν πυρηνικές εγκαταστάσεις, συμπεριλαμβανομένου του κέντρου εμπλουτισμού ουρανίου στο Νατάνζ. Μέχρι στιγμής έχουν σκοτωθεί πάνω από 1.300 άτομα, ανάμεσά τους και ο τότε Ανώτατος Ηγέτης Αλί Χαμενεΐ.
Η Τεχεράνη απάντησε με μαζικές επιθέσεις βαλλιστικών πυραύλων στο νότιο Ισραήλ. Οι πόλεις Αράντ και Ντιμόνα δέχτηκαν πλήγματα στις 21 Μαρτίου. Παράλληλα, το Ιράν εξαπέλυσε επιθέσεις με drones κατά της Ιορδανίας, του Ιράκ και χωρών του Κόλπου που φιλοξενούν αμερικανικές βάσεις.
Αεροπορική κυριαρχία υπό αμφισβήτηση
Το περιστατικό με το F-15 δείχνει ότι τα ιρανικά συστήματα αεροπορικής άμυνας παραμένουν ενεργά, παρά την αεροπορική υπεροχή ΗΠΑ και Ισραήλ. Μία ημέρα νωρίτερα, οι Φρουροί της Επανάστασης ισχυρίστηκαν ότι χτύπησαν ισραηλινό F-16, χωρίς επιβεβαίωση. Ο υπουργός Άμυνας του Ισραήλ ανακοίνωσε στις 21 Μαρτίου κλιμάκωση των βομβαρδισμών τις επόμενες ημέρες.
Η κρίση επηρεάζει τις παγκόσμιες αγορές και τις αεροπορικές οδούς πάνω από τη Μέση Ανατολή. Οι διεθνείς πτήσεις αποφεύγουν τον εναέριο χώρο του Ιράν και του Ιράκ, ενώ οι τιμές του πετρελαίου παρουσιάζουν έντονη αστάθεια.
